De molensteen komt uit Laren, waar hij jarenlang diende als ornament in een botanische tuin. Maar nu gaat hij weer doen waar hij voor gemaakt is: graan malen. 

Een molensteen verwisselen is geen alledaagse klus voor de molenaars, en ook niet zonder risico. De molensteen weegt zo'n 1100 kilo, het gewicht van een personenauto, en die moet je niet laten vallen bij het naar beneden takelen of ophijsen. Het molenaarsteam had dan ook een moment gekozen dat er geen bezoekers waren in de molen om de klus te klaren. "We moesten de molen er ook deels voor ontmantelen en alle luiken in de vloeren openzetten", vertelt molenaar Christian Pfeiffer.

De zeven Schepel

De nieuwe molensteen kwam al eerder dit jaar naar Weesp. Hij lag daarvoor in de botanische tuin 'De zeven Schepel' van de familie van den Brink aan de Tafelbergweg in Laren. Niet helemaal toevallig misschien, want de naam van de tuin refereert aan de zeven schepel ( een eenheidsmaat) aan graan die de akker er in vroeger tijden opbracht. De steen is er ooit door de vader van mevrouw van den Brink neergelegd. Waar hij vandaan kwam, dat vertelt het verhaal niet.

'Deze steen uit Laren is in opmerkelijk goede staat'

Toen bekend werd dat het huis van de familie verkocht zou worden en dat die molensteen in de tuin lag, namen de Weesper molenaars contact op. Het bleek een buitenkansje. "We zien wel vaker molenstenen die als tuinornament gebruikt worden", vertelt Pfeiffer. "Maar toen we deze zagen waren we meteen onder de indruk. Hij is in opmerkelijk goede staat, dat is zeldzaam en bovendien is de aanschaf van een nieuwe molensteen kostbaar."


Blauwe steen

Het is nog een blauwe steen ook, een natuursteen van basaltlava, afkomstig uit oude vulkanen in de Eifel. "Echt het neusje van de zalm onder de molenstenen", vervolgt de molenaar. Het graan wordt in De Vriendschap gemalen tussen vier koppels van maalstenen, een ligger en een loper. "Deze steen wordt de loper van het noordkoppel en past precies op de ligger, ook een blauwe steen."

Goede match

De nieuwe molensteen is al ongeveer 100 jaar oud, schatten de molenaars, en is dus jarenlang in de Larense tuin blootgesteld aan de elementen. Toch was het blijkbaar de moeite waard om hem in plaats van de oude steen te leggen. De oude loper krijgt een plekje naast andere molenstenen die niet meer gebruikt worden, naast de molen. Niet als reserve molensteen, dat is niet nodig. "De steen uit Laren is beter dan de oude steen waarvoor hij nu in de plaats is gekomen. Hij gaat zeker nog wel een eeuw mee", schat Pfeiffer. "De ligger waar hij op geplaatst is, heeft trouwens ook een mooie geschiedenis. Die is gevonden in 1994, toen ze begonnen met de bouw van Dobey aan de Herengracht. Het was een steen uit de oude molen Het Anker die op die plek heeft gestaan en de steen moet zeker 80 jaar onder de grond hebben gelegen. Het matcht toevallig heel goed met de loper uit Laren."

Over een jaar

De steen uit Laren was al een paar maanden in Weesp. Voordat de molenaars hem op zijn plek konden hijsen, moest hij eerst worden ontdaan van een metalen plaat met daarop 'De Zeven Schepel' en moesten er gaten in worden geboord om hem precies geschikt te maken voor de plek in het noordkoppel. Ook nu hij er eenmaal ligt, duurt het nog wel een jaar voordat we pannenkoeken kunnen bakken van het meel dat met de steen gemalen is. Om het maalkoppel heen moeten namelijk ook nog de nodige onderdelen gemaakt of gerestaureerd worden, zoals de houten aandrijving van het koppel. "We doen zoveel mogelijk zelf, met de hulp van een bevriende molenmaker, en dat kost natuurlijk de nodige tijd."

Als het koppel uit Laren en Weesp gaat malen, zijn de verwachtingen hoog

Gelukkig heeft de molen vier maalkoppels, waarvan er twee -  het zuid- en oostkoppel - nu in bedrijf zijn. Het levert al een mooie meelproductie op. Aan het noordkoppel wordt dus gewerkt en het westkoppel is daarna aan de beurt. Als het koppel stenen uit Laren en Weesp over een jaar of wat gaat malen, dan zijn de verwachtingen hoog. Pfeiffer: "De twee stenen matchen heel goed en blauwe stenen malen nu eenmaal het mooist."