Bijkomend voordeel voor ons: nu alles gaat bloeien, kunnen wij gaan genieten van de klaprozen, papaver en alle andere kleurrijke bloemenpracht. Martin Hoek van Weesp Duurzaam is de motor achter de bloemenveldjes, vorig jaren hadden we er vijf, dit jaar vijftien en de Weesper legt de lat hoog: in 2021 mikt hij op vijftig paradijsjes voor insecten in Weesp.

Met insecten heeft hij altijd al iets gehad en toen hij een paar jaar geleden wat meer vrije tijd omhanden had, begon Hoek aan een eerste cursus om imker te worden bij Gert Admiraal. Een vervolgcursus zit er inmiddels ook al op, hij heeft een eigen bijenvolkje en hij helpt als het nodig is met verdwaalde bijenvolken 'scheppen' en honingkasten kammen. Heel mooi maar Hoek wilde ook aandacht voor de wilde bij. "Die heeft het zo mogelijk nog moeilijker dan de honingbij."

Aandacht voor de natuur

Niet iedereen is fan van de zoemende diertjes. "Dat snap ik best, zelf heb ik er geen last van, maar er zijn mensen die goed ziek kunnen worden van een steek", zegt Hoek. "Maar als je ze gewoon met rust laat, steken ze eigenlijk zelden. En ze zijn zo belangrijk in de natuur." Bijen zorgen voor 80% van alle bestuiving in de wereld, de overige 20 % doet de wind samen met andere dieren. Veel planten dragen pas vrucht bestuiving door insecten. Dit geldt ook voor fruit-, groente- en zaadteelt.

Bijen zorgen voor 80% van alle bestuiving in de wereld

Om die belangrijke rol van de insecten te benadrukken, heeft Hoek de bloemenveldjes in Weesp geïntroduceerd. "We noemden ze eerst bijenlinten, maar dat is eigenlijk te beperkt. Alle insecten die aan bestuiving doen, hebben een belangrijke rol. En ook bijvoorbeeld lieveheersbeestjes die bladluizen eten. Daarom hebben we de naam aangepast. Het belangrijkste van de veldjes is de aandacht voor de natuur."

Nog even en de planten staan in bloei.

Gemeentegrond

De veldjes liggen op gemeentegrond, die wordt - om niet - beschikbaar gesteld door de gemeente. "Daartegenover staat dat de gemeente de stukjes grond een half jaar niet hoeft te onderhouden. Daarnaast krijgen we een subsidie voor het zaaigoed en prepareren en inzaaien van de veldjes. Gelukkig weet ik de weg nu bij de gemeente en na een aanvraag is het binnen een maand of twee rond. Het heeft ook geholpen dat Weesp voor het nieuwe groenbeleid al veel overneemt van de Amsterdamse aanpak, die zijn al een paar stappen verder." Zo pakt aansluiting bij een grote stad in dit geval dus heel gunstig uit voor het groen.

Aansluiting bij de grote stad pakt goed uit voor het groen in Weesp

Wie een bloemenveldje in zijn buurt wil, kan dat via Duurzaam Weesp aanvragen. Hoek zoekt dan een geschikt stukje gemeentegrond en regelt bij de gemeente dat het gebruikt mag worden. "We stellen een mix van zaden beschikbaar van kruiden en planten. Het prepareren van de grond en het inzaaien, dat doen mensen van de Dierenwerkplaats voor ons. Wat we van de buurtbewoner vragen is om bij droog weer de eerste tijd het veldje te besproeien, zodat de zaden ook aanslaan. Als dat eenmaal zo is, dan hoeven ze eigenlijk niets meer te doen. Een oogje in het zeil houden en vooral heel erg van alle mooie bloemen genieten. Ik rijd regelmatig langs alle veldjes en het ziet er nu perfect uit. De bloemen kunnen ieder moment uitkomen. In het najaar maait de gemeente het veldje en het groen kan dan aan dieren op een boerderij gevoerd worden. Het volgende voorjaar zaaien we dan weer opnieuw in."

Mix van bloemen en kruiden
De bloemenzaden die gebruikt zijn geoogst van overheden en eigenaren in natuurgebieden die overproductie hebben. Alle zaden en aangelegde veldjes zijn 100% gifvrij, dit houdt in dat er géén kunstmest, drijfmest, herbiciden, pesticiden, insecticiden of zaadcoating is gebruikt. Alle bloemen die opkomen bevatten veel nectar en zijn een geweldige voedselbron voor insecten, zoals bijen, vlinders, hommels, libellen en kevers. In de bloeiperiode zullen er een 40-tal in het wild levende bijensoorten en andere nuttige insecten, zoals lieveheersbeestjes, zweefvliegen of gaasvliegen langs trekken.

Ruimte voor verbetering

Van maaien naar zaaien kreeg Hoek's initiatief als motto mee. Door de veldjes af te bakenen met piketpaaltjes en eventueel rood-wit lint is voor de maaiploeg van de gemeente duidelijk dat dit stukje veld overgeslagen kan worden. Voor alle duidelijkheid heeft Hoek in ieder veldje ook een vlaggetje van Weesp Duurzaam geplant. Dat gaat goed, maar eromheen is nog wel wat ruimte voor verbetering. Zo werd onlangs in Aetsveld een bloemenveldje weliswaar keurig ongemoeid gelaten, maar het gras eromheen, inclusief alle wilde bloemetjes, zo gekortwiekt dat een kale vlakte overbleef. 

Van een ander bloemenveldje aan het Herensingel is weinig te zien, omdat er allemaal bouwketen en bouwmaterialen er pal naast gezet zijn. "Dat zal tijdelijk zijn, al is het wel een beetje jammer natuurlijk", zegt Hoek. "Ik geef dit allemaal door aan de gemeente. Ik wil zeker niet de gemeente de schuld geven waar het nog niet zo goed gaat. Er wordt nu al veel meer geluisterd en het wordt steeds beter. Ik hoop dat het dit najaar ook lukt om het groen van de bloemenveldjes na het maaien even te laten liggen en drogen. Dat is beter voor de dieren."

Tekst loopt door onder de foto's


Het bloemenveldje aan het Herensingel is tijdelijk wat verstopt (Foto: Ingrid Voet)


Deze week is voor de tweede keer in korte tijd rond dit bloemenveldje alles kaal gemaaid (Foto: Greet Sinkeler)

Biodiversiteit

Naast de bloemenveldjes, probeert Hoek ook op andere manieren het groenbeleid van de gemeente insectvriendelijker te maken. "Met Weesp Duurzaam zitten we bij de gemeente aan tafel en hebben meegepraat over het nieuwe groenbeleidsplan. Het leeft ook bij de gemeente, merken we. Kijk alleen al naar het feit dat in een jaar tijd het aantal bloemenveldjes verdrievoudigd is. Ook bij het Vechtstede College ligt een groot bloemenveld, helaas is daar dit jaar door de coronacrisis en de sluiting van de school wat minder aandacht voor. Maar dat komt wel weer."

De balans tussen mooi voor de mens en aantrekkelijk voor insecten

"Naast het zaaien van planten en kruiden zou ik ook graag in het najaar bollen planten in de bloemenveldjes, of ze daarmee uitbreiden, zodat al in het voorjaar mooie bloemen te zien zijn die ook aantrekkelijk zijn voor insecten. Dat is altijd de balans die je zoekt: mooi voor de mens en aantrekkelijk voor insecten, dat zijn niet alle bloemen namelijk." 

Een andere wens voor de toekomst is insectenhotels bij de bloemenveldjes. "En vleermuiskasten, zwaluwkasten en uilenkasten", dagdroomt Hoek nog even door. "In ieder geval is mijn doel om volgend jaar 50 bloemenveldjes verspreid over Weesp te hebben. Dan moet er wel voldoende subsidie zijn. Ik heb goede contacten met de ambtenaren groen in Amsterdam, dus heb er vertrouwen in dat dat ook wel goed komt."


Martin Hoek