Honderd jaar geleden werden er groenten verbouwd. Na een paar decennia snijbloemen werden dat tuinplanten en de inmiddels beroemde bloembakken die niet alleen in tuinen en op balkons hangen, maar overal in Weesp en een tiental andere gemeenten. Wat niet veranderde: het bedrijf is altijd in de familie van der Wurff gebleven. Anno 2019 zijn Jos en Karin van der Wurff, de vierde generatie, eigenaar van het familiebedrijf.

Tot halverwege de 19e eeuw stond op deze plek aan de 's Gravelandseweg een Hofstede: Vechtwijck. De huidige naam - Huyskweker Vechtwijck - verwijst ernaar. De koopcontracten van de verschillende eigenaren gaan terug tot halverwege de 17e eeuw, Jos heeft ze nog.

Drie generaties terug

Voor de geschiedenis van het familiebedrijf moeten we drie generaties terug. In 1919 komt het land in bezit van overgrootvader Willem, zelf geen kweker. Hij heeft een boerderij in Eemnes. Het is zijn zoon Willem, een oudoom van Jos, die er groenten gaat verbouwen. Zijn broer Toon, de opa van Jos, gaat in het bedrijf meewerken tot de broers in de jaren '20 ieder hun eigen weg gaan. Ome Willem verhuist met zijn bedrijf naar de tuinen bij villa Casparus, waar nu winkelcentrum Hogeweij ligt. Opa Toon blijft wel aan de 's Gravelandseweg en in het huis naast de kassen, waar nu Jos en Karin met hun vier kinderen wonen, worden elf kinderen geboren, waaronder de vader van Jos: Rijk. Ook hij gaat samen met een van zijn broers, Niek, in het bedrijf aan de slag. 



De vader van Jos, Rijk van der Wurff.

Snijbloemen

In de jaren '60 stappen de kwekers over van groenten op snijbloemen. Met de grotere welvaart in Nederland is daar inmiddels vraag naar. Door de verrijdbare kassen die ze bouwen, kunnen ze het seizoen voor de bloemen oplengen. Groenten worden er de eerste tijd ook nog verbouwd, onder het 'platte glas'. Het verhaal gaat dat oom Henk ook nog een tijdje champignons heeft gekweekt in het Fort aan de Ossenmarkt.


Rijk en zijn vrouw gaan naast het huis van zijn ouders wonen. Het erf met de huizen bij de kassen wordt nu nog steeds 'het Wurffenlaantje' genoemd. Jos wordt er geboren in 1967. Van de vier kinderen is hij de enige die interesse heeft om in het bedrijf van zijn vader te gaan werken en het over te nemen. En zo komt het dat Jos en zijn vrouw Karin de Van der Wurffs zijn die als eigenaar het 100-jarig bestaan van het familiebedrijf vieren. "Het is echt een mijlpaal, ik weet hoeveel er gezwoegd is om zover te komen", staat Jos stil bij het eeuwfeest van de onderneming.

Perkplanten en bloembakken

Hoewel er bij Huyskweker Vechtwijck nog steeds bloemen worden gekweekt, is er veel veranderd. "De snijbloemen kweekten we alleen voor de groothandel en die gingen dus naar de veiling", vertelt Jos. "Maar ze gingen steeds minder opbrengen. Daarom besloten we in 1995-1996 perkplanten te gaan kweken voor particulieren. Van lieverlee breidde dat uit. Dus kwam er een winkel in de kas.

'Sinds Weesp volhangt met onze bloembakken, weten de Weespers ons goed te vinden'Het duurde best even voordat de Weespers ons wisten te vinden voor hun tuinplanten, de eerste jaren combineerden we het dan ook nog: in het voorjaar perkplanten, in het najaar bloemen voor de veiling. Maar sinds Weesp volhangt met onze bloembakken, weten de Weespers - en ook steeds meer mensen van buiten Weesp - ons goed te vinden." In 2005 hingen ter ere van het stadsfeest de eerste bloembakken aan de Lange Vechtbrug. Sindsdien zijn de bakken vol vrolijk gekleurde bloemen niet meer weg te denken uit het zomerse straatbeeld van Weesp. En van een tiental andere gemeenten. Jos en zijn team verzorgen de bloemen ook, zodat ze er altijd  mooi vol en verzorgd bij hangen.  

Handwerk

Zo'n twee weken voordat de kwekerij 13 april de deuren opent voor de eerste klanten, is de kas weliswaar nog niet de bloemenzee die we gewend zijn, maar de bakken met groen, en hier een daar een eerste ontluikend bloemetje, staan en hangen wel strak in het gelid klaar. "In april barst de kas uit zijn voegen", laat Jos zien als we een rondje door de kas maken. Zeker in deze periode, als de planten van stekje worden opgekweekt naar formaat tuinplant, moet de kweker erbovenop zitten. Want ook al zijn de kassen voorzien van moderne snufjes als een automatisch bewateringssysteem en vloerverwarming, kweken blijft handwerk.


Dat begint in januari. Neem de petunia. "Kijk, hiermee beginnen we onze planten op te kweken." Jos laat een minuscuul plantje zien, meer dan een paar kleine blaadjes is het niet. Hele kleine stekjes die uit Israël of Kenia komen, worden in kleine bakjes gepoot om wortel te schieten. Handeling één.

Drie handelingen per plantje. En dat 120.000 keer

Na een tijdje in de kas met vloerverwarming wordt ieder plantje getopt, zodat het mooi vertakt. Handeling twee. Vervolgens groeit het uit zijn potje en wordt overgeplant in een van die beroemde bloembakken of een pot voor straks in de tuin. Handeling drie. En dat 120.000 keer. "Van zo'n zelf gekweekte plant weet ik zeker dat die van goede kwaliteit is", legt Jos uit. "Plus goede grond, goede mest op zijn tijd, de juiste plek in de kas, en op tijd water - maar niet te veel anders groeien de planten te wild uit." "En veel liefde", vult Karin half gekscherend aan. Het klopt wel, met al dat handwerk.


De winkel

Dat er eind jaren 90 een winkel kwam, was wel even wennen voor Jos. Die kas was tot op dat moment immers zijn terrein geweest en ineens moesten er ook klanten te woord gestaan worden. Meer iets voor Karin, die dat juist graag doet. En zo raakte ze steeds meer betrokken bij het bedrijf. In het begin met de kinderen in de kinderwagen naast de kassa. In 2009 richtte Jos met een aantal collega-kwekers de keten 'Huyskweker' op. "We overlegden al veel en zo konden we een aantal zaken gezamenlijk regelen. Maar we zijn wel een eigen bedrijf gebleven."

'Wij zijn een kwekerij, geen tuincentrum!' En, ook belangrijk voor Jos en Karin: "Wij zijn een kwekerij, geen tuincentrum!" Doen waar je goed in bent, dat is hun motto. In de kas zul je dus geen tuinstoel of barbecue vinden. Wel veel, heel veel planten. "Ons assortiment is groter dan van een tuincentrum." Zijn dat nog dezelfde planten als toen ze net startten met het kweken van tuinplanten? Karin: "Nou, die eerste jaren kochten mensen niet vaak begonia's of geraniums, dat werd echt oubollig gevonden toen. Inmiddels zijn die weer een stuk populairder." "Maar goed ook", vindt Jos. "Dat zijn namelijk stevige planten. Eigenlijk nog wat steviger dan petunia's, maar die zijn nu eenmaal heel populair."

Hebben ze zelf eigenlijk een favoriete bloemensoort? Karin wel: de convulvulus. Eerlijk is eerlijk, uw redacteur moest dat even googlen. Jos niet, die kijkt anders. "Ik let erop hoe de plant eruit ziet, heeft hij veel knoppen en veel takken. Zo'n plant met één zielig bloemetje en weinig blad en tak. Dan heb ik de neiging om die ene bloem eruit te trekken zodat de plant verder kan groeien. De planten hebben ieder stadium van hun groei wel iets. Heel erg mooi, al ben ik ook altijd blij als ze aan het einde van het seizoen allemaal de deur weer uit zijn."

IJsheiligen

De deuren van de winkel gaan 13 april weer open, dat is eigenlijk best vroeg voor tuinplanten. Jos: "Zeker als het wat mooier weer wordt, willen mensen niet langer wachten. Op de IJsheiligen wacht echt niemand meer tegenwoordig, al waarschuw ik er wel altijd voor."



Over een paar weken is de kas weer een bloemenzee.

'Het is echt een mijlpaal, ik weet hoeveel er gezwoegd is om zover te komen'

De toekomst

Al 100 jaar een familiebedrijf. Hoe ziet dat er voor de toekomst uit? "Nu volgen onze kinderen andere studies", zegt Jos. "Het is vooral belangrijk dat ze het zelf leuk vinden. Mijn broer helpt nog wel regelmatig mee trouwens. En bovendien: aan ons pensioen zijn wij nog lang niet toe!" Het eeuwfeest wordt gevierd met de familie, er komt een Van der Wurff-reünie in de kas. Een ander feestelijk moment: op 10 mei treedt het koor All Directions uit Ankeveen op in de kas, dat zelf 50 jaar bestaat. En tot slot: "Wie jarig is, trakteert: dus wij hangen deze zomer ook bloembakken op aan de lantaarnpalen langs de nieuwe As met Allure, ons cadeautje aan de Weespers." Na Moederdag is het zover, dan worden de bakken weer door heel Weesp opgehangen. We kunnen niet wachten.



Jos en Karin van der Wurff, de vierde generatie kwekers aan de 's Gravelandseweg.