Anne Koerselman is mezzo-sopraan, pianist én ereburger van Weesp. Haar bijdragen aan het lokale culturele leven en historisch besef lagen hier in 2008 aan ten grondslag. Waarom is ze zo gefascineerd door de legendarische kindervriend?

Het begon met het eerste kinderboek dat de kleine Anne Koerselman zelf lezen kon. De letters werden woorden, de woorden werden zinnen, en die zinnen vormden een betoverend boek dat zich voorgoed nestelde in Annes brein. Dát boek ging over Sinterklaas. "Ik kon al heel jong lezen. Al op mijn vierde. Dat Sinterklaasboek was het eerste boek dat ik zelf las en begreep. Het heeft me nooit meer losgelaten."

Zwarte Piet

Haar fascinatie omvat uiteenlopende aspecten: "Van de intrigerende figuur Sinterklaas en de geschiedenis van het feest tot de manieren waar het elders wordt gevierd en de zwarte-pieten-discussie... ik volg het allemaal en verzamel het." Ook de artikelen in het WeesperNieuws over 'wel of niet zwarte piet' knipt ze uit en bewaart ze. Op een prentje in een fotolijstje, dat nu in de vitrine van de bibliotheek te zien is, staat een piet afgebeeld zoals je 'm nu niet zo snel meer tegenkomt: pikzwart, met vuurrode dikke lippen en grote gouden oorringen. 

Wat vindt de Weespse ervan dat Zwarte Piet zou verwijzen naar het koloniale verleden van Nederland en dat zijn slaafse karakter en het negroïde uiterlijk als beledigend worden ervaren? "Een beetje idioot om eerlijk te zijn. Toen onze kinderen nog jong waren, woonden we in de Bijlmermeer. Zij waren als blanke kindjes enorm in de minderheid in de klas. Dat is nooit een probleem geweest. En daar vierden we natuurlijk ook het Sinterklaasfeest. Van enige discussie over de kleur van piet was totaal geen sprake. We leven duidelijk in een andere tijd nu." 

'Die hele discussie begon als een spel, maar het is te hoog opgelopen'

Geschiedenis

Voor Anne is piet altijd zwart geweest van het roet uit de schoorsteen. "Ik ben heb zelf ook nog een tijdje voor Piet gespeeld in Zeeuws-Vlaanderen, waar ik ben opgegroeid. Als je eenmaal ingewijd was in het 'grote geheim', mocht je je daarvoor aanmelden. Nou, dat wilde ik wel! De schmink op mijn gezicht, was voor mij roetzwart. Ik heb nooit het idee gehad dat ik me verkleedde als iemand van een ander ras." De Weespse, die ook erg houdt van de geschiedenis van Sint Nicolaas (kwam de bisschop nou uit Spanje of Turkije?) vreest dat het feest over een paar jaar zelf ook geschiedenis is. "Die hele discussie begon als een spel, maar het is te hoog opgelopen. Hier kom je niet meer doorheen."  


Anne Koerselman, hier tijdens Weesp 650, houdt erg van geschiedenis en tradities. 

Daarom kan ze ook zo gniffelen om hoe het er op Ameland aan toegaat. Daar wordt Sunneklaas gevierd op een manier die niets met een kinderfeest van doen heeft, zo weet de Weespse. Sunneklaas is een feest voor en door Amelanders, waarbij de mannelijke bewoners van het eiland verkleed de straat op gaan om vrouwen en kinderen met knuppels naar binnen te jagen. Pottenkijkers zijn die dag niet welkom op het eiland, dus hoe dat nou precies in zijn werk gaat is niet duidelijk, maar erg vrouwvriendelijk klinkt het niet. "Misschien niet nee, maar juist omdat ze er zo geheimzinnig over doen denk ik dat alle Amelanders hun traditie koesteren. Dat vind ik mooi, er verdwijnt al zoveel." 

Op Ameland jagen de mannen de vrouwen naar binnen - met knuppels

Op de hak

Het zou heel jammer zijn als het Sinterklaasfeest sneuvelt, zoals Anne vreest: "Ook al is het feest op andere vlakken ook al niet meer wat het geweest is. Het draait nu vooral om de cadeaus - dure cadeaus. Natuurlijk was ik als kind blij met iets lekkers in mijn schoen en genoot ik van Pakjesavond, maar het aller-allerleukste heb ik altijd het maken van gedichten gevonden. Daarin kun je uit naam van Sinterklaas iemand heerlijk op de hak nemen en dingen aankaarten die je normaal gesproken nooit in iemands gezicht zou durven zeggen. En daar dan samen om lachen. Heerlijk!"

De vitrine met een selectie van Anne Koerselmans sinterklaasverzameling is nog tot en met donderdag 5 december te zien in de bibliotheek aan de Oudegracht.