Het betreft een proefuitvaart van uitvaartondernemers Elvie Baarbé uit Weesp en Iede Hoorn uit Amsterdam. Zij gaan binnenkort in samenwerking met Rederij Belle uit Muiden uitvaarten over het water aanbieden en dat moest getest en in beeld gebracht worden.

Voor deze proefvaart is gekozen voor een vaartocht vanaf de Magere Brug naar begraafplaats Zorgvlied in Amsterdam Zuid/Rivierenbuurt. De salonboot 'Dame van Amstel' van Rederij Belle vervoert de kist, de figuranten en de uitvaartprofessionals over de Amstel naar het kerkhof/crematorium aan de Amsteldijk. Een tweede, kleinere boot met een fotograaf en een cameraman aan boord vaart mee zodat alles wordt vastgelegd. 


Over de Amstel, voorop de boot met de cameraploeg, daarachter de 'Dame van Amstel'. 

Wat is een goede opstelling in de boot, hoe krijgen we de rouwkist op gepaste wijze aan wal, is alles uitvoerbaar zoals we het hadden bedacht? Allemaal vragen waar Elvie, Iede en de rederij vandaag antwoord op willen krijgen. En dat er meteen mooie foto's voor brochures en websites kunnen worden gemaakt, is mooi meegenomen.

'Aan een uitvaart van moet alles kloppen. Je kunt het niet overdoen'

Elvie spraken we er al eerder over, want een uitvaart begeleiden en tegelijkertijd de pers te woord staan is geen handige combinatie - ook niet als alles in scène is gezet. "Aan een uitvaart van een dierbare moet alles kloppen", zei de Weespse toen. "Je kunt het immers niet overdoen. Dat is een gedachte die sterk leeft bij nabestaanden en dat betekent voor ons dat we alles perfect en tot in de puntjes moeten regelen en ons goed moeten voorbereiden". Zo gek is het dus eigenlijk niet, deze 'schijnvertoning'.

(On)mogelijkheden

In dit geval konden Elvie en Iede zelf een uitvaart samenstellen. Hoe de wateruitvaarten straks in de praktijk verlopen, hangt af van de wensen van de overledene en zijn of haar nabestaanden. En de praktische mogelijk- en onmogelijkheden natuurlijk. Want wie niet aan het water woont, kan daar dus ook niet per boot worden opgehaald. En ook lang niet elke begraafplaats of crematorium heeft vaarwater met een aanmeermogelijkheid voor de deur.


De 'Dame van Amstel' arriveert bij Zorgvlied. 

Zorgvlied dus wel, alleen staan de medewerkers deze middag wel even raar te kijken als er een boot met kist arriveert. Een jonge vrouw komt geschrokken naar buiten: "Er staat voor vandaag niks meer gepland en ik ben al omgekleed". De schipper stelt haar snel gerust. "Ik dacht in eerste instantie al zoiets", reageert ze opgelucht. "Maar die echte rouwkist achterop de boot bracht me erg aan het twijfelen." 

De dragers van de kist zijn de golfvrienden van Elvies echtgenoot 

Via het raam

Ondertussen meten anderen een raam op. Hoe krijgen ze die rouwkist het beste van de boot af? Via de open achterkant lukt dat sowieso, zo is de kist immers ook aan boord gekomen. Iede loopt eropaf, hij heeft eerder op de werf expres al alles opgemeten en weet zeker dat het ook via het raam kan. En inderdaad, even later staat de nautische rouwkist op de oever van de Amstel en wordt door de dragers (vrienden van Elvies echtgenoot) opgetild.

Een figurante pinkt voor de vorm een traantje weg. Er staan allerlei voorbijgangers te kijken, in eerbiedige stilte want zij weten niet beter of er wordt hier echt iemand naar zijn laatste rustplaats gebracht. Maar in plaats daarvan gaat de lege kist zo de rouwwagen in. "Op Zorgvlied mag niet geoefend worden", verduidelijkt Elvie. Om het af te maken loopt de Weespse samen met Iede een stukje voor de wagen uit. 


De rouwkist wordt aan wal getild. 

Maar dan krijgt de rouwwagen na een paar meter stapvoets rijden panne. Bij een proefvaart kan natuurlijk van alles misgaan, maar hiermee hadden de ondernemers waarschijnlijk geen rekening gehouden? "Klopt", lacht Iede. "Maar dit kan natuurlijk wel gebeuren. De Magere Brug stond ook al open. Er gaat natuurlijk wel eens iets niet helemaal volgens planning, sommige dingen liggen buiten ons bereik. Onze ervaring hiermee is dat de familie dat vaak niet eens zo erg vindt. 'Dat past helemaal bij hem of haar', hoor je dan."

De chauffeur prutst wat aan de motor en hopla, de lijkwagen rijdt weer 

De chauffeur sleutelt wat aan de motor en hopla, de wagen rijdt weer. Weg is de lege kist. "Wil jij een paar rozen mee voor thuis?", vraagt Elvie die het rouwbloemstuk in haar handen heeft. Het was geen echte uitvaart, dat weet ik, toch bedank ik vriendelijk.   

 
Iede Hoorn en Elvie Baarbé. 

In de komende periode gaan de twee uitvaartondernemers nog wat laatste dingen uitzoeken. "We zoeken bijvoorbeeld nog mooie en handige aan- en afmeerplaatsen, ook in Weesp", vertelt Elvie. "Denk aan jachthavens en grotere steigers. Echt alles varend doen - vanaf het huis van de overledene tot naar de laatste rustplaats - zal niet vaak voorkomen. Je moet dit meer zien als een onderdeel van de uitvaart: voor de laatste keer samen varen. Met iemand die als schipper werkte of privé graag uit varen ging of met iemand die zijn hele leven aan het water heeft gewoond. Maar ook zonder die achterliggende redenen kan een vaartocht tijdens een uitvaart heel mooi zijn. Varen - op het water zijn - is heel ontspannend. Dat is voor de nabestaanden ook heel fijn." 

Voor informatie over de wateruitvaarten: www.iedehoornuitvaartzorg.nl en www.elvieuitvaart.nl