Titia Rieter woont met haar man en twee kinderen ruim 5 jaar in betrekkelijke anonimiteit in Weesp, als vorig jaar haar naam opeens opduikt in de kolommen van WeesperNieuws. Dat is in oktober als haar korte kinderfilm Sorry door een vakjury wordt uitgeroepen tot beste film van het 48 Hour Film Cinekid Project. Een succes in hoofdletters, want Sorry is niet alleen de beste film, maar de 11-jarige Lucy Schut (Titia’s dochter) en de 13-jarige Siem Veenhof vallen op als beste actrice en dito acteur en Titia krijgt zelf de hoofdprijs voor de regie. Ze kijkt er met veel plezier op terug en het is goed voor haar cv en haar netwerk.

Scenarioschrijver

Scenarioschrijver, dat is wat Titia Rieter in de allereerste plaats is. Sinds de 40-plusser als zodanig afstudeerde aan de Nederlandse Film- en Televisieacademie schreef zij talloze afleveringen voor verscheidene tv-series, kortere en langere films, twee avondvullende theaterstukken en inmiddels ook de eerste hoofdstukken van haar eerste kinderboek dat na de zomer moet uitkomen. Schrijven is ook wat ze het liefste doet, maar toch heeft de van origine Brabantse aan andere richtingen gesnuffeld. Ze studeerde zelfs ongeveer vier jaar psychologie, volgde een acteeropleiding en deed ook nog een detectivecursus, maar daarover straks meer.

'Ik heb gewoon veel interesses'  

Ze kan dit allemaal goed duiden. "Ik heb gewoon veel interesses, maar schrijven zit er al wel heel lang in."
Dat gaat terug tot haar kinderjaren. "Wij hadden geen auto en gingen overal met de trein heen. Ik nam dan altijd een notitieblokje mee en dan bestudeerde ik de mensen in de coupé en schreef ik hele stukken over ze. En ik schatte ook in wat voor beroep ze zouden hebben, dat soort dingen."

Witte doek

Ergens in haar pubertijd werd ze verpletterd door de magie van het witte doek. "Van mijn ouders mochten we niet veel televisiekijken en als kind was ik eigenlijk altijd buiten en juist daardoor oefende het fenomeen film een enorme aantrekkingskracht op mij uit. Ik was een groot fan van de films van Disney. Ik heb ook tot in detail uitgezocht hoe een tekenfilm wordt gemaakt, want het leek me het einde er zelf één te maken. Helaas kwam ik tot de ontdekking dat ik niet zo goed kan tekenen, waardoor ik me bedacht dat ik dan dus speelfilms wilde maken.”

'Ik kon niet zo goed tekenen en bedacht dat ik dan maar speelfilms moest maken'

Het is dan ook volstrekt logisch dat ze naar de Filmacademie wilde, waar ze van plan was opgeleid te worden tot regisseuse. "Maar dat werd erg lastig, want ik had nog nooit zelf een film gemaakt en dan kun je het eigenlijk vergeten. Toen ben ik gestart met psychologie, want dat vind ik sowieso een interessante studie. Ik meldde me echter ook aan bij de Filmacademie als scenarioschrijver en terwijl de studie Psychologie nog liep, werd ik daar wél aangenomen. Toen moest ik kiezen en dat werd, dat zal je niet verbazen, alsnog de Filmacademie.”


Ik heb ook tot in detail uitgezocht hoe een tekenfilm wordt gemaakt, want het leek me het einde er zelf één te maken. 

Absurdistisch werk

Hier viel ze vrij snel op als schrijfster van absurdistisch werk. "Tijdens een open dag kwam kunstenares Saskia Korsten langs omdat zij op zoek was naar een specifiek soort schrijfster. Mijn project uit het derde jaar was een vrij absurdistische film en ze zocht iemand die zo kon schrijven. Helemaal leuk. Maar ik schrijf niet alleen absurdistisch, zeker niet. Ik zit er ook dubbel in. Vraag jij me nu om zomaar iets te schrijven, dan zal het waarschijnlijk wel iets absurdistisch worden, maar aan de andere kant kan ik er zelf niet lang naar kijken. Ik vind bijvoorbeeld Monty Python helemaal te gek, maar drie uur achter elkaar trek ik niet. Als maker heb je er, denk ik, ook meer pleziert aan om dat te maken dan om ernaar te kijken.”

'Ik vind Monty Python helemaal te gek, maar drie uur achter elkaar trek ik niet'

Actrice

Titia had daarnaast nog een ambitie: actrice zijn. Op de planken staan vindt ze eigenlijk net zo leuk als schrijven wat er op de planken moet gebeuren. Daarom volgde ze een driejarige acteeropleiding waarna ze onder meer in diverse theaterstukken, commercials, kinderseries en films heeft gespeeld. De bekendste serie waarin zij te zien was, was Stanley H., over het leven van topcrimineel Stanley Hillis. 

Geen grootse acteerprestatie

Dat was, geeft ze ruiterlijk toe, echter geen grootse acteerprestatie. “Ik heb die aflevering nooit teruggekeken, want ik heb dat heel slecht gedaan en dat realiseerde ik me heel erg. Ik speelde de rol van een bankbediende die, staand op een trap, zag hoe hoofdrolspeler Jeroen Spitzenberger het bankgebouw verliet. Ik moest hem een of ander papier nabrengen, hem nakijken en vervolgens denken: hij heeft wel een lekker kontje. Dat moest ik dus alleen denken, maar ik dacht dat blijkbaar helemaal verkeerd. Ik kende regisseur Tim Oliehoek van een eerdere ontmoeting, maar hij moet echt gedacht hebben: wat een slechte actrice is dit. Hij heeft geprobeerd me op alle mogelijke manieren te helpen, maar het lukte gewoon niet. Na vier takes zag hij in dat dit het niet ging worden. Het was mijn meest gênante acteerervaring. Alles bij elkaar geldt dat ik geen meesterlijke, maar een redelijke actrice ben.”

'Ik ben geen meesterlijke maar een redelijke actrice' 

We moeten het ook nog even hebben over het onbewaakte moment dat Titia zich inschreef voor een detectivecursus. “Achter op de omroepbladen stonden destijds altijd advertenties van de NTI en daar stond ook een cursus detective bij. Dat leek me heel erg cool en die ben ik toen, ik zat toen al op de Filmacademie, gaan volgen. Dat was een heel aparte cursus. Dan moest je bijvoorbeeld een omschrijving maken van Ruud Gullit en dan stelden anderen vast of de beschrijving klopte. Ik ontdekte toen, ook zo apart, dat ik helemaal niets van auto’s wist. Als ik getuige zou zijn van een misdaad waar auto’s bij betrokken zouden zijn, dan zou ik de auto nooit goed kunnen omschrijven. Nu wel. Ik weet wat een sedan is en zo. Geen idee of ik er ooit nog wat aan zal hebben, maar het was gewoon leuk om te doen. Die cursus was eigenlijk gewoon een grap, meer niet.”

'De detective-cursus was eigenlijk gewoon een grap'

Personages en dialogen

Als professioneel scenarist is ze, vindt ze zelf, vooral sterk in personages en dialogen. “Ik vind het heel leuk om een personage neer te zetten. Zo van: dit is Anita en drie kenmerkende eigenschappen van haar zijn dat ze vrolijk, nieuwsgierig en gezellig is en dat ga je daarna uitwerken, want een personage heeft natuurlijk veel meer lagen dan drie kernbegrippen. Gaandeweg ben ik wel beter geworden in het uitwerken van plots en een goed plot bewonder ik zeer, maar dat is niet mijn sterkste kant. Ha, nee dus, ik kan mijzelf niet in drie woorden omschrijven, want ik besta dus niet uit maar drie woorden. Ik snap je vraag, maar lastig hoor. Nou vooruit: ik ben optimistisch, gecompliceerd, doorzettend. Dan heb je er drie.”

'Ik ben optimistisch, gecompliceerd, doorzettend' 

Puberteit

Vooral personages en situaties in de puberteit dagen haar uit. “De puberteit is een heel interessante leeftijd omdat daar dramatisch gezien veel in gebeurt.  En ja, er is absoluut een link met mijn eigen puberteit. Ik heb enorm geworsteld met de overgang van kind naar volwassene, dat was een heel heftige tijd. Ik wilde me niet oud gedragen en niet vergeten hoe het is om kind te zijn. Dat is iets dat ik bij oudere kinderen zag gebeuren. Mijn zus en ik hebben ook toen we een jaar of 9 waren gezworen dat we nooit oud en saai zouden worden. Waarbij oud 20 jaar was. We zouden altijd blijven spelen en ik ervaar het schrijven als inlossing van die belofte.” 

'Mijn zus en ik hebben ook toen we een jaar of 9 waren gezworen dat we nooit oud en saai zouden worden'

Inmiddels loopt ze al wat jaartjes mee, maar in Weesp kende vrijwel niemand haar. En nog steeds staat ze niet in het rijtje Wendy van Dijk-Jaap van Deurzen-Lars Boom, maar vorig jaar knalde ze opeens lokaal op het netvlies. Dat was toen ze de korte film Sorry maakte.

Kinderfilm

“De opdracht van het 48 Hour Film Cinekid Project is dat je in 48 uur een kinderfilm van maximaal acht minuten maakt. Het enige dat je mag voorbereiden is een locatie en de acteurs met wie je wilt werken. Op vrijdagavond kreeg ik te horen in welk genre de film zich moest afspelen, er moesten een bepaald attribuut en herkenbare personages in voorkomen en er moest een bepaalde zin in. Je schrijft vervolgens in een paar uur het complete scenario, bepaalt welke acteurs van je lijstje je wilt inzetten en daarna heb je één dag opnames en één dag nabewerking."


'Als kinderen lezen over de natuur op de schansen, dan denken kinderen uit Weesp: o ja, daar speel ik ook altijd zo fijn.' 

'Weesp heeft veel fotogenieke plekjes'  

"Als locatie hadden we het schoolgebouw van de Triangel. Daar was ik heel blij mee, want dat had als voordeel dat ik geen meerdere locaties hoefde te zoeken. Weesp heeft namelijk veel fotogenieke plekjes en dat is echt een valkuil voor een project als dit. Mensen met ervaring vertelden me dat ik alles zo klein mogelijk moest houden, dus ook de locatie. Het werd daarom één scene in een klaslokaal en één scene op het schoolplein.”

Superhelden

Titia kreeg als opdracht voor de film het genre 'Superhelden' toebedeeld. “Sorry gaat over twee kinderen in groep 8 die ruzie krijgen, waarna de ouders op gesprek komen; die gaan op hun beurt zelf ruziën, buiten de kinderen om. De kinderen gaan dan naar het schoolplein om hun ruzie op te lossen: dat is de film in het kort."

Compliment

De film werd een succes, om een aantal redenen, weet ze. "De jury vertelde dat zij aan de film af konden zien dat er heel veel plezier op de set was en dat vond ik een heel groot compliment. Verder was ik heel blij met de acteurs die vakwerk hebben afgeleverd en helemaal vanzelf goed met elkaar samenwerkten. Lucy en Siem kregen ook de prijs voor beste actrice en beste acteur. Siem zit bij Lucy en mijn zoon in de theaterklas van Zone1380 en is echt een goede acteur, dat wist ik. En Lucy is ook altijd bezig met acteren en wil actrice worden. Nee, het voelde niet ongemakkelijk dat ik Lucy in de film heb laten spelen. Vooraf heb ik me dat wel afgevraagd, maar we zaten allebei heel natuurlijk meteen in onze rol. Zij zag me als regisseuse en niet als mama.”

Waarom schrijf jij eigenlijk geen kinderboek'

Titia zou graag nog een keer een jeugdfilm maken. Daarvoor was ze in vergaand overleg met een producent die op een goed moment aan haar vroeg: waarom schrijf jij eigenlijk geen kinderboek? “Ik had al verschillende stappen geschreven en elke keer kreeg ik te horen dat het zo lekker leest. Hij zette me ertoe aan om daar meer mee te gaan doen, in de hoop dat ik een kinderboek zou schrijven dat later verfilmd zou kunnen worden."

Spannend boek

Ze sloeg het advies niet in de wind. “Ik schrijf nu aan een spannend boek dat gaat over drie kinderen die een detectiveclubje hebben, maar dat staat onder spanning omdat twee kinderen na de zomervakantie naar de middelbare school gaan en één moet nog een jaar naar de basisschool. Het verhaal speelt zich af in de zomer van 2020 en de coronacrisis neem ik er nadrukkelijk in mee. De kinderen gebruiken bijvoorbeeld altijd het tuinhuisje van een van de ouders voor hun bijeenkomsten, maar omdat de moeder van hen als gevolg van corona een belangrijk deel aan inkomsten mist, wordt het tuinhuisje verhuurd aan een geheimzinnige en verdachte man."

'Ik besef dat een boek over de zomer van 2020 niet zou kloppen zonder de corona-crisis te benoemen'

“Ik was al met schrijven begonnen voor de coronacrisis, maar ik besef dat een boek over de zomer van 2020 niet zou kloppen zonder deze crisis te benoemen. Mijn dochter zei laatst dat het enige mooie aan de coronatoestand is dat het goed is voor de natuur. Het toeval wilde dat de hoofdpersoon die het huisje huurt al bezig was met duurzaam, dus dat kwam goed uit. Wat de status is? Ik heb het verhaal klaar in wat we in filmland de 'treatment-vorm' noemen en ben nu met de uitwerking bezig van het tweede hoofdstuk. Aan het einde van de zomer moet het klaar zijn.”

Geen voorkeur

In het boek komen veel plekken voor in Weesp. "Bakkers, restaurants en winkels worden niet met naam genoemd omdat ik het niet wil doen lijken een bepaalde voorkeur voor een bepaalde zaak te hebben. Maar de natuur, de straten, het bastion, de Groene Punt en dergelijke worden beschreven en benoemd als dat in het verhaal past."

'Er wordt veel gefilmd in Weesp, maar dan moet het altijd ergens anders lijken'

Dit blijft wel Weesp

“Er wordt heel veel gefilmd in Weesp, maar meestal moet het lijken of het ergens anders is. Ik wil wel juist de mooie kanten van Weesp laten zien zodat het voor kinderen uit Weesp herkenbaar is. Als ze lezen over de natuur op de schansen, dan denken kinderen uit Weesp: o ja, daar speel ik ook altijd zo fijn. Want weet je, Weesp is echt een heel bijzonder stadje. Wij wonen hier nu ruim vijf jaar. We wilden dat de kinderen meer buiten zouden kunnen zijn en Weesp leek ons daar heel geschikt voor. Met die keus zijn we nog steeds elke dag gelukkig. Het voelt ook alsof we hier al heel lang wonen. Toen Lucy hoorde dat Weesp bij de gemeente Amsterdam zou horen, zei ze: nee hè, worden we weer Amsterdam. Dat vond ze niet leuk. Ik heb haar toen uitgelegd dat dit natuurlijk wel Weesp blijft.”