Alles dat je moet weten over blauwalg

Zoek je in de zomer ook graag verkoeling in een meertje of rivier? Als je houdt van zwemmen in natuurwater of er regelmatig lekker op uit gaat met je supboard, ben je vast en zeker bekend met blauwalg. Blauwalg is geen echte alg maar een bacterie, die steeds vaker voorkomt in Nederlandse wateren en gezondheidsrisico’s met zich meebrengt voor mensen en dieren. Blauwalg kan zich snel uitbreiden als zoet of zout stilstaand water opwarmt naar meer dan 20 graden. Wil je weten hoe blauwalg precies ontstaat, wat de gevaren zijn en hoe je zelf blauwalg kunt herkennen? Lees het hier. 

Warmte

De grootste boosdoener als het gaat om blauwalg is warm weer. De ideale omstandigheden waarin deze bacteriën gedijen zijn rustig weer met weinig wind en regen en niet al te fel zonlicht. Hierdoor staat het water stil met minimale doorstroming, terwijl het tegelijkertijd steeds verder opwarmt: perfect voor de blauwalg die zich in deze omstandigheden snel uit kan breiden. Doordat we in Nederland steeds warmere en langere zomers krijgen, neemt het aantal wateren met blauwalg toe en wordt er bij sommige meertjes al aan het begin van het zwemseizoen voor gewaarschuwd.

Voedingsstoffen

Niet alleen warmte, maar ook de aanwezigheid van bepaalde voedingsstoffen in het water bevorderen de groei van blauwalg, met name fosfaat en stikstof. Deze stoffen komen onder andere voor in mest en als het langere tijd droog is, hopen ze op op akkers en wegen. Als het vervolgens na een droge periode regent, stromen deze stoffen in het opgewarmde water van meren en sloten en voeden ze de blauwalg. Om deze reden zie je dat de hoeveelheid blauwalg die na zo’n regenbui in het water wordt aangetroffen explosief is gestegen.

Gevaren

Veel mensen weten dat blauwalg gevaarlijk is en vermijden water waarbij voor blauwalg gewaarschuwd wordt, maar wat zijn eigenlijk de gevaren? Ten eerste zijn er verschillende soorten blauwalg en maken alleen sommige soorten gifstoffen aan waar je mogelijk last van krijgt. De meest voorkomende klachten die blauwalg veroorzaakt zijn huiduitslag, diarree en overgeven. Je loopt echter vooral risico op klachten als je aanzienlijke hoeveelheden water dat blauwalg bevat in je mond of neus krijgt. Het gif kan namelijk niet door de huid dringen en veroorzaakt in de meeste gevallen hooguit huidirritatie zolang je het niet inslikt. Extra voorzichtigheid is dan ook geboden voor honden en kleine kinderen. 

Herkennen

Vraag je je af hoe je kunt zien dat water besmet is met blauwalg? Wees je er van bewust dat blauwalg eigenlijk geen alg is en er dus ook niet zo uit ziet. Je hoeft in ieder geval niet bang te zijn voor de bekende groene slierten die je in veel sloten en meren tegenkomt. Blauwalg herken je aan een olieachtige, gekleurde laag die op het water ligt. Vaak kun je het rottingsproces van deze drijflaag ook herkennen aan de zwavelachtige geur. Houd ook de borden bij recreatiewater in de gaten, die het op de meeste plekken al snel aan zullen geven dat er blauwalg in het water zit. Nu weet je in ieder geval hoe blauwalg ontstaat, wat de gezondheidsrisico’s zijn en hoe je het herkent.